Čudo od aviona: SR-71 je leteo toliko brzo da je spržio radar lovca

Od svih mlaznjaka koje su proizvele Sjedinjene Američke Države, malo koji je tako poznat i voljen kao SR-71 Blackbird, koji je šezdesetih godina prošlog veka prvi razvio Lockheed-ov ogranak Skunk Works. SR-71 je najpoznatiji po tome što je neverovatno brz, pošto je tokom svog perioda operativnosti, koji se završio u NASA-i 1999. godine, postavio brojne i do danas neoborene rekorde u brzini pod različitim uslovima. Brzinu SR-71 je teško zamisliti, jer je bio sposoban da dostigne Mah 3,3 (oko 3.530 km/h).

To je otprilike četiri puta brže od prosečne brzine putničkog aviona, tako da je prilično brz. Zapravo, SR-71 je bio toliko brz u 1960-im da je jedna od ovih letelica uspela da polomi radarski ekran lovca koji je pokušavao da je prati. To se dogodilo tokom Vijetnamskog rata, kada je SR-71 izlazio iz kineskog vazdušnog prostora u trenutku kada je Mornarica zahtevala da najmanje dva lovca budu u vazduhu iznad Tonkinškog zaliva. Tip misije bio je označen kao BARCAP (Barijerna borbena vazdušna patrola), a kada je SR-71 napustio kineski vazdušni prostor, jedan pilot koji je upravljao lovcem F-4B Phantom II pokušao je da ga prati.

Džeri Hart, bivši pilot aviona F-4B Phantom, objasnio je šta se dogodilo u intervjuu za The Aviation Geek Club. Opisao je letenje u BARCAP misijama kao obično dosadno, pa ima smisla to što ga je uočavanje SR-71 primamilo da pokuša da ga prati. Nakon što je skrenuo na sever kako bi se okrenuo ka mestu gde bi SR-71 trebalo da bude, Hart je objasnio kako se odvijao njegov pokušaj praćenja:

"Gledao sam u čudu kako je Vc krug, koji nam je pokazivao relativnu brzinu približavanja cilja, počeo brzo da ubrzava i raste daleko više nego što sam ikada ranije video. Zatim je B-linija, koja je pokazivala poziciju cilja u odnosu na nos našeg aviona, počela brzo da podrhtava levo-desno pre nego što je udarila u ivicu ekrana, a ekran je potpuno pocrneo. Više nikada nismo uspeli da ga osposobimo za rad". Nakon što su instrumenti potpuno otkazali, Hart je odlučio da iskoristi sopstvene oči (šaljivo nazvano "Mark I eyeball") kako bi uočio neuhvatljivi Blackbird.

Nažalost, SR-71 je leteo previsoko da bi se video golim okom. Ova priča dolazi od bivšeg pilota koji je jednom prilikom uspešno identifikovao letelicu na udaljenosti od 56 nautičkih milja (oko 103 kilometra), tako da njegova nemogućnost da vidi SR-71 sugeriše da je ovaj leteo previše visoko i kretao se daleko prebrzo da bi bio uočen. Za to je SR-71 i bio dizajniran — morao je da leti visoko i brzo kako bi izbegao sovjetske protivvazdušne sisteme. Zato i ne čudi saznanje da ga je bilo teško pronaći i videti, čak i uz prethodnu najavu da dolazi.